Хятад улс кинетик амдан сөнөөгчийн тусламжтайгаар баллистик пуужин даялалын дүнд хэсэгт нь амдаж мэдэх дэлхийн 2 дахь улс болсон тухай 1-р сарын сүүулээр Синьхуа хороо мэдээлэв. Стратеги, технологтйг агадлан шинжлэх төвийн шинжээч Василий кашитн Хятад улсын зохион бутээж байгаа ПДХ системийн чиглэлийг дүгнэж байна.

Стратегийн ПДХ систем бол онцгой төрлийн звэсэг мен. Дайсны тив хоорондын ба дунд тусгалын аллистик пуужин амдан сөнөөгч өөрий нь сөнөөх баллистик пуужингаас илүү их үнэтэй. Харин нэгэн байг найдвартай бүрмөсөн устгахад хоёр буюу туунээс олон амдан сөнгөөгчээр буудах хэрэгтэй.

Байдлаас харахад Хятад улсад туршиж байгаа ПДХ системд тив хоорондын DF-31 хатуу түлштэй пуужингийн сууринд бүтээсэн КТ-2 амдан сөнөөгч пуужинг хэрэглэж байна. Хятад улс стратегийн пуужингийн зэвсгийнхээ тухай мэдээ баримтыг нийьлэхгуй байна. Харин америкийн ПДХ системд хэрэглэж байгаа пуужингийн өртөгийг бид мэднэ.

АНУ-ын ПДХ системд ашиглаж байгаа GBI амдан сөнөөгч пуужингийн өртөг эхлээд 70 сая, дараа нь бутций нь шинэчлэсн й үр дүнд 90 сая доллар болсон юм. Ийн өртөгтэй амдан сөнөөгч пуужингийг олон ширхгээр хуладдан авахгуй. Хэдхэн GBI худалдан авдаг. Дунд тусгалын пуужинг амдан сенеех пуужин жилд 2050 ширхэгийг худалдан авч байна. АНУ-ын цэргийн төсөв том байсан ч үүнээс илүү олон пуужин худалдан авч чадахгуй байна. Эдугээ АНУ ПДХ системийг хаа сайгуй байгуулж чаджахгуй байгааг бодвол тэр тусмаа Хятад улсад ийн боломж угуй.

ПДХ пуужингийн цогцолбор бол дайсны ПДХ системийн үнэтэй боловч чухал хэсэг биш. Урьтаж цохилт өгч, эдгээр пужинг хөөргөхөөс өмнө устгах нь дайсны баллистик пуужингаас хамгаалах шилдэг арга хэрэгсэл хэвээр байна. ПДХ хэт их үнэтэй цогцолбороор дайсны хөргөж амжаагуй цээн пуужинг газар дээр нь устгаж мэднэ.

Хятад улс ПДХ системэ хэни й эсрэг чиглүүлэх вэ? Түүнийг АНУ ОХУ хоёрын эсрэг хэрэглэх нь учи р ундэсгуй хэрэг болно. БНХАУ-ын стратегийн сан одоогоор ялимгуй байна. Иймээс хятадын тал өөрийн цохилтоор америкийн буюу оросын стратегийн чадвахид хохиролл учруулж чадахгуй.

ПДХ систем нь Хятад улсыг пуужин, цөмийн чадавхиа дөнгөж хөгжүүлж эхлэсэн азийн хөрш зэргэлдээ орнуудаас хамгаалах бололтой. Хятадын ПДХ системийг Энэтхэг улсын эсрэг чиглүүлж болзошгуй. Энэтхэгийн пуужингийн хучин гол төлөв Хятад улсыг тогтоон барих зорилготой юм. Энэтхэг улс цөмийн хэдэн арван цэнэгтэй гэж уздэг. Тус улс дунд тусгалын баллистик пуужин бүтээх талаар их амжилт гаргасан боловч одоогоор ийн хэдхэн пуужинтай байна.

Үнэнийг хэлэхэд дан ПДХ хэрэгслээр ийн хүчинд цохилт өгөх аргагуй. Энэтхэгийн засгийн газрын мэдээлснээр энэтхэгийн хамгийн үнэтэй боловсронгуй Agni 5 таван мянга гаруй км зайны тусгалтай баллистик пуужин дөнгөж 9 сая долларын унэтэй юм. Өөрөөр хэлвэл америкийнхээс 10 дахин, хятадынхаас бас хэд дахин хямд байгаа. Түүнээс гадна лавтай амдан сөнөөх баталгаа угуй.

БНХАУ-аас сансрын ба нисэх хүчний тагнуул, туунчлэн энэтхэгийн чадавхийг хоргүй болгох цөмийн бус цохилтын системд их хэмжээний хөрөнгө арга буюу оруулна. Энэтхэг улс Агаарын довтолгооноос эсэргүцэн хамгаалах системээ эрчимтэй хегжуулэхэд хучин чармайлтаа дайчилна. Туунээс гадна үндэсний ПДХ системээ байгуулах хүчин чармайлтыг зузаатгах хэрэгтэй.

Тайван дунд тусгалын баллистик пуужинг зохион бүтээх хөтөлбөрийг хэрэгжүүлж байгааг нийтээр мэднэ. Арал, эх газрын хоорондын түгшүүртэй харилцаа намжиж байсан ч тайваны пуужинг боловсронгуй болгох ажил ид явагдаж байна. Үрьдийн пуужин Шанхайд хүрч чадах байсан бол одоо Хятадын төв бус нутаг, магадгуй Бээжинд заналхийлэж мэднэ

Өмнөд Солонгос 800 км хүртэл тусгалын баллистик пуужин зохион бутээх хөтөлбөрийг хэрэгжуулж байна. Туунчлэн Пакистан БНАСАУ хоёр дунд тусгалын пүүжингийн хүчирхэг сантай юм. Эдгээр хоёр улс БНХАУ-тай найрсаг харилцаатай. Гэвч дотоод улс төрийн байдалд нь ноцтой аюул тулгарсан хийгээд ирээдуйг нь урьдчилан харахын аргагуй юм.

Байдал нь тогтонги биш бус нутагт орших Хятад улс өөрийн ПДХ системтэй болохоор шийдвэрлэсэн нь мэдээжийн хэрэг. Гэвч мөн системийг байгуулах нь стратегийн чадавхиа нэмэгдүүлэхийг бус нутгийн өөр улсууд оролдох уршигтай болж мэдэхийг харгалзах хэрэгтэй.